“Të dashur prishtinas! Ne filluam së bashku një rrugëtim të ndërtimit të qytetit tonë. Ëndrrat tona ishin dhe janë që Prishtina të bëhet qytet, i cili do të jetë krenaria jonë – qytet i jetës, i vlerave kulturore, i rinisë, i zhvillimit ekonomik dhe social, Kryeqytet i Kosovës – qytet i perspektivës”.

Ky është një citat nga programi i premtuar 2 herë radhazi i kryetarit të Prishtinës, z. Isa Mustafa. Midis rreshtash të premtimeve të shumta lakmuese e të dëshirueshme për të gjithë ne që jetojmë dhe që veprojmë në Prishtinë, ai nuk harroi të na e kujtojë: “Do t’i kushtohet rëndësi e veçantë mbrojtjes së gjelbërimit, mbrojtjes së ujit nga ndotja, pastërtisë së qytetit, rregullimit të shtretërve të lumenjve dhe dezinfektimit” në qytetin e Prishtinës.

Programi “kolektor” i dëshirave të Isa Mustafës për Prishtinën, “Hyjneshë në fron”, le që çdo ditë e më shumë po shpërfillet nga vetë promovuesi dhe armata administrative e tij duke e orientuar gjithë vëmendjen dhe veprimin në kolektorin e rrjedhave të pista prishtinase për ditë më të mira në Prishtinën e betonizuar përditë.

Premtimi i rregullimit të shtretërve të lumenjve, fillimisht, dhe dëshira për hapje të brezit aktual të mbuluar të lumenjve, dikur në perspektivë, është e qartë tashmë se do të mbeten vetëm ëndrra të disave nga ne që Prishtinën e mendojmë dhe e perceptojmë ndryshe edhe sot e edhe të ardhmen e saj.

“Çlirimi nga lumi”

Në prill të vitit 2009, filloi betonizimi i brezit të lumit “Prishtevka” në gjatësi 680 metra në lagjen Kolovicë. Komuna lavdërohej se po e shtonte numrin e rrugëve të asfaltuara në kryeqytet dhe ishte kompania “Çlirimi”, e cila për shumën tenderuese prej mbi 1 milion e 500 mijë euro, do ta çlironte përjetë edhe këtë pjesë të qytetit të Prishtinës nga lumi i saj.

Çfarë ironie! Qytetet e shumta nëpër botë kanë dhënë miliona në historinë e zhvillimit të tyre për të futur rrjedha e kanale të ujit në qytet për të mirë edhe ekonomike edhe sociale e edhe mjedisore. Ndërsa, ne, japim miliona euro që rrjedhat ekzistuese t’i mbysim dhe t’i zhdukim nga peizazhi i qytetit. Kjo po bëhet gjithnjë me idenë se “Komuna po merret me hallet e qytetarëve” ngase ata vetë po kërkojnë t’i mbyllin lumenjtë se pranë tyre jeta është bërë e pamundshme.

Kjo ngase gjithë hapësira e rrjedhjes së lumenjve është hapësirë që akomodon pafytyrësinë tonë qytetare, duke hedhur në lumë gjithçka që nuk na duhet më në shtëpi, duke e shndërruar lumin në kolektor mbeturinash dhe, kur kësaj i shtohet edhe rrjedha e ujërave të zeza të pasistemuara, është më se e natyrshme që jeta na qenka e vështirë pranë lumit në Prishtinë.

Dhe, për t’i dhënë përgjigje gjithë kësaj kulture të çoroditur prishtinase ndaj hapësirave dhe resurseve të përbashkëta, kryetari i Prishtinës merret me pasojat por jo edhe me problemin. Kjo, pasi lumi nuk është problem në Prishtinë, por janë pisllëqet dhe qasja e qytetarëve ndaj lumit që e shndërruan atë në kolektor mbeturinash.

Ndërsa, për Isën, më e lehtë ishte ta legjitimonte tutje lumin si kolektor e t’ia “shpëtonte” jetën njerëzve që nuk patën mëshirë ndaj lumit, se sa të fillonte të bënte konkretisht atë çfarë edhe kishte premtuar tashmë: “rregullimin e shtratit të lumit” dhe hapësirës përgjatë tij.

Kryetari “shpëtimtar” u bë i pamëshirshëm edhe ndaj rrjedhës tjetër të mbetur të këtij lumi në lagjen Kalabria, në pjesën jugore të Prishtinës, në mars të vitit 2010. Duke i “gëzuar” edhe ca qytetarë të tjerë, armata e Isës zhveshi së pari rrjedhën e lumit nga drunj të shumtë që e përcillnin atë, duke i prerë dhe shkulur ata për jetë, për ta jetësuar lumin si rrugë, për t’i pastruar dhe mbeturinat e kësaj pjese me kolektorin e radhës.

“Styx Prishtina”

Fare thjeshtë lumi do të mund të pastrohej, të formësohej shtrati i tij me kolektorët e ujërave të zeza përskaj dhe përgjatë rrjedhës së tij, do të eliminohej era kundërmuese, do të fuqizohej jeta pranë tij, do të rritej vlera e hapësirave përgjatë tij, por edhe në rrethinën e gjerë, duke i sjellë banorëve aty një peizazh të ri dhe një kualitet të ri të jetës pranë tij.

Në krejt këtë qasje, aspekti i vetëdijesimit të qytetarëve të shkujdesur për të mirat publike do të ishte pjesë integrale e këtij rrugëtimi. Dhe, si duket, për gjithë këtë urrejtje ndaj lumit, kolektori i Isës është formula dhe përgjigja e vetme aktualisht duke krijuar gradualisht “styx”-in prishtinas, i cili po e çon qytetin nga vdekja.

Më vjen keq, z. Kryetar, kur një ditë do të kujtoheni vetëm si kolektor i të këqijave të këtij qyteti e jo si një promotor i mundësive, i ideve, i qasjeve dhe i rrjedhave të reja për një qytet që është në harmoni së pari me veten e tij e më pas edhe me të gjithë ne, për një qytet të jetës në të dhe të vdekjes për të...

(Autorja është kolumniste e rregullt e gazetës “Zëri”)