Ky shkrim i dedikohet një audience femërore. Por, jo vetëm në fakt...

Ju kujtohet si Miranda Pristlli (Miranda Priestly) - mishërim, siç thonë gojët e këqija i Ana Uinturit (Anna ëintour) kryeredaktores së "Vogue" SHBA dhe fashionistes së përsosur - është e dhënë pas një shtëpie italiane të modës tepër të njohur? Nuk ndihmon as fakti që Pristlli luhet nga Meril Strip (Meryl Streep) për të fituar simpatinë tonë. Ajo, Miranda, është "djalli"që vesh Prada!

Individ me ndikim të pakonkurrencë në tregun global të modës, ajo përcakton tendenca, jep opinione për cka është 'në modë' dhe 'jashtë' saj, bën të famshëm stilistë të panjohur përmes revistës që drejton, vendos cilat modele bëjnë e cilat jo, duke u shndërruar kësisoj në një zemrek të industrisë së modës - një industri që qarkullon afro 500 miliardë euro në vit. Por është ferr të punohet me të. Dhe pasioni i saj për Prada-n nuk ndahet nga kushdo. Sipas një studimi të bërë nga profesorë të universitetit Harvard, shtëpitë e vërteta të modës, ato që përligjin plotësisht çmimin për cilësinë e ofruar janë: Hermes, Lui Vuiton (Louis Vuitton) dhe Guci (Gucci).

Mund ta kundërshtoni sa të doni këtë përfundim; nuk pi ujë. Në Harvard Business School janë të bindur se emblema të luksit të vërtetë janë tre shtëpitë franceze të modës. Personalisht parapëlqej më tepër një fustan Lanvin sesa një Guci, një çantë lëkure Furla sesa origjinalin e kopjes së Lui Vuitonit. Them 'origjinali i kopjes' ngaqë nuk ka produkt më të falsifikuar sesa çanta LV, aq sa mbajtja e saj duket kiç dhe akt i kulluar vaniteti.

Kompanitë e modës së lartë ofrojnë produkte që kënaqin dëshirën tonë për të bukurën, luksin, mirëqenien, status social, por rendja pas tyre mund të tradhtojë edhe disa tipare të individit si: mungesën e origjinalitetit, vetëvlerësimin e ulët që kompensohet nga brende të famshme me vlera të konfirmuara. I njëjti studim zbulon edhe disa vese të klientëve të modës së lartë: egoizmin, sipërfaqshmërinë dhe arrivizmin.

Interesante. Djalli nuk vishkërka vetëm Prada! Një botë intrigash, manipulimesh, ecjesh mbi 'kadavra', etjeje për pushtet ku flirtohet pa brengë me politikën, shpalohet nga një episod aksidental. Gjykimi ndaj Fransua Mari Banie (François-Marie Banier) - shkrimtar, fotograf dhe miq njerëzish të pasur e të fuqishëm, - zbulon një labirint të errët ndërveprimesh joligjore me politikën. Ja si ndodhi: mik i miliarderes 82 vjecare Lilian Betënkur (Liliane Bettencourt), Fransua Banie akuzohet nga e bija e pronares së l'Oreal për "abuzim me dobësinë" e së moshuarës, duke përfituar prej saj 1 miliardë euro në tetë vjet. Një 'i ri i përjetshëm' për shkak të marrëdhënieve me më të moshuar se vetja, fotografi 63 vjecar vihet në epiqendër të analizave mediatike për karakterin manipulativ dhe arrivist.

Por lënda kundër tij është më pak rrezikuese se ajo ndaj një tjetër personi publik. Shumë më pisk duket t'i ketë punët Erik Uërth (Eric Woerth): përgjatë seancave të çështjes Banie del një mori faktesh që vënë në sy te ciklonit ministrin francez të Punës me dyshimin për lehtësime fiskale në vlerë disa milionë dollarëshe ndaj perandorisë l'Oreal në kohën kur vepronte si ministër i Buxhetit. Uërth akuzohet po ashtu për konflikt interesi duke qenë se kish punësuar bashkëshorten në shoqërinë Clymene që i takon familjes Betënkur, ndërsa deklarohet të ketë pranuar 150 mijë euro kesh për fushatën e presidentit Sarkozi. Pak a shumë, të gjithë janë të lagur nga kjo histori. E majta e shfrytëzon rastin për të fituar pikë në llogari të vetën, ani pse një sërë çështjesh kundërthënëse e kanë njollosur edhe atë ndër vite.

E megjithatë ky shkrim nuk është denoncim ndaj politikës franceze - ka qëlluar që ta njoh atë diçka më shumë sesa atë të vendeve të tjera europiane. Por politika franceze nuk është as më e pastër, as më e ndyrë se ajo e cilitdo shtet tjetër perëndimor, me përjashtim ndoshta të vendeve skandinave. Si për të vërtetuar edhe njëherë aksiomën se "politika të korrupton, ose të bën të marrë". Ose të dyja bashkë....

"Djalli nuk vesh vetëm Prada" dhe ai banon gjithkund; në karakterin e kryeredaktores së një reviste mode, një fotografi batakçi, apo një politikani në Paris, Prishtinë apo gjetkë. Ai njihet nga karakteri manipulativ, ambicia për dominim, vaniteti, lakmia dhe etja për pushtet.

(Autorja është kolumniste e rregullt e gazetës “Zëri”)