| Prishtinė | ![]() |
| 15° |

Qemajl Morina
Paraqitja nė skenė e shumė lėvizjeve dhe partive politike islame, nė veēanti pas pranverės arabe, qė nisi njė vit mė parė sė pari nė Tunizi, u pėrhap pastaj edhe nė shumė vende tė tjera arabe. Pyetja qė shtrohet para shumė analistėve nė botėn arabe ėshtė se a mund tė ēojė ky trend i ri deri te bindja nė idenė e ndėrtimit tė shtetit qytetar dhe nė praktikumin e politikės duke respektuar normat demokratike ashtu siē ėshtė rasti me partitė e krishtera evropiane?
Kjo ēėshtje u shtrua me rastin e vizitės sė ministrit gjerman tė Punėve tė Jashtme, Guido Westervele, nė Tunizi, pas konstituimit tė parlamentit tė dalė nga zgjedhjet e para demokratike dhe formimit tė qeverisė sė re. Ai, me atė rast, pėrmendi sukseset qė partitė islame arritėn nė zgjedhjet e sapombajtura nė disa vende arabe, duke i sjellė nė poste qeverisėse liderėt e partive nė fjalė.
Ministri gjerman, me atė rast, tėrhoqi njė paralele ndėrmjet partive demokratike islame nė botėn arabe dhe partive demokristiane nė Evropė, siē janė Partia Demokristiane (CDU) e Angela Merkelit dhe Partia Soial Demokristiane (CSU) nė Gjermani. Ministri Westervele, me rastin vizitės sė tij tė parė zyrtare nė Tunizi, pas revolucionit deklaroi: Orientimi islam nė mendimin politik nuk paraqet problem, ashtu siē nuk paraqet problem orientimi i krishterė nė mendimin politik.
Me rėndėsi ėshtė shpirti demokratik.
Ministri Westervele i pėrket partisė Liberal Demokratike (FDP) tė Gjermanisė, kurse nė zgjedhjet e fundit qė u mbajtėn nė muajin tetor nė Tunizi, partia islamike, En-nahda fitoi 41% tė votave tė pėrgjithshme tė zgjedhėsve. Kjo fitore mundėsoi qė kjo parti tė jetė nė krye tė koalicionit qeveritar aktual nė Tunizi.
Pas takimit qė ministri Westervele pati me homologun e vet tunizian, Refik Abduselamin, i cili i takon partisė islamike En-nahda, e kishte ftuar tė jenė tė hapur ndaj forcave tjera politike, duke theksuar se ėshtė e drejtė e kėtyre forcave politike qė ti pranojnė si partner nė dialog. Pėr tė shtuar se me kalimin kohės partitė demokratike islame do tė bėhen normalitet edhe kėtu, ashtu siē janė nė Evropė partitė demokristiane.
Westervele e vlerėsoi si tejet tė gabueshėm mendimin e disa qarqeve evropiane se orientimi i islamit nė politikė ėshtė i papajtueshėm me demokracinė.
Nė anėn tjetėr, ministri tunizian i Punėve tė Jashtme, Refik Abduselami, pohoi se partia e tij i respekton tė gjitha tė drejtat e njeriut. Kurse, duke u pėrgjigjur nė rezervat e disa evropianėve lidhur me partinė e tij, ai pohoi: Besoj se shqetėsimet e tyre janė tė padrejta.
Vizita e ministrit gjerman Westervele nė Tunizi, njė vit pas fillimit tė revolucionit, kishte pėr qėllim qė nga afėr tė shohė pėrpjekjet qė po bėn ky vend nė drejtim tė vendosjes sė themeleve tė demokracisė. Fitoret e islamikėve nė disa vende arabe po shkaktojnė shqetėsim nė disa qarqe evropiane, pėr shkak tė afėrsisė gjeografike tė Evropės me vendet e Afrikės Veriore, si dhe pėr realitetin se islamikėt tash janė bėrė fuqi politike qė po u prin kėtyre vendeve.
Pėrparimin qė Tunizia ka arritur nė kėtė aspekt, ministri gjerman e pėrshkroi si inkurajues, pėr tė shtuar: Nėse procesi demokratizimit vazhdon me ritme edhe mė tė shpejta, Tunizia mund tė bėhet model i pėrparimit pėr tėrė rajonin dhe mė gjerė. Kėshtu, Gjermania gjatė viteve 2012 dhe 2013 do ta ndihmojė Tunizinė me njė shumė prej 32 milionė euro nė ndėrtimin e strukturave demokratike, duke investuar nė projekte tė demokratizimit, gjyqėsi, trajnim tė gazetarėve, pėrkrahje tė mbrojtjes sė tė drejtave tė njeriut, publicistikė, etj.
Vizita e ministrit gjerman Westervele nė Tunizi tregon pėr shkallėn e interesimit tė evropianėve pėr vendosjen e urave tė bashkėpunimit me islamikėt, si dhe interesimin e islamikėve pėr tė pėrfituar nga pėrvoja e evropianėve nė fusha siē janė tė drejtat e njeriut, vlerat demokratike dhe parimi i ndarjes sė pushteteve.
Ndihma ekonomike qė Gjermania nė kėtė fazė do ti japė Tunizisė ėshtė riprogramimi i njė borxhi prej 60 milionė dollarėsh tė mėhershėm. Mirėpo, ministri gjerman potencoi se qeveria gjermane ka nė plan ti shtojė kėto ndihma: Gjermania ka nė plan ta ndihmojė Tunizinė jo vetėm me kėshilla dhe fjalė, por me vepra konkrete. Pėr kėtė, Westervele ftoi nikoqirėt e tij tunizianė nė zgjerimin e bashkėpunimit ekonomik nė mes dy vendeve. Vlen tė theksohet se nė Tunizi tash veprojnė mbi 280 kompani gjermane, gjė qė e bėn Gjermaninė partnerin e tretė tregtar tė Tunizisė, pas Italisė dhe Francės.
EULEX paraqitu nė Kuvend
Si Republika Serbe e Krajinės
Ti pėrkrahim apo tua mbyllim gojėn spiunėve?
Nikoliq - njė shans pėr Kosovėn?
Alb-etarja
Vota pėr njė Egjipt tė ri
Fatmir Limaj tė nxjerrė emra
Mbi tė gjitha vetėdijesimi, pėrgjegjėsia?
E huaja qė (s)bėhet jotja
Jepini kuptim zgjedhjes sė Presidentit!
Nė rreshtin e pritjes
Duhet thyer shabllonet e politikės sė pekmezit dhe dardhave turshi
Kėshtu mė nuk shkon
Fitorja... pėrmes ikjes
Piramidat
O lopėt e mia ooo ma tmirat nkatun e... | 66 vota
Piramidat | 24 vota
Status quo ante | 16 vota
EULEX-i pėr peshqit e vegjėl | 15 vota
Votat e blera (vjedhura) e shesin shtetin | 14 vota
A do tė ishte Nikoliqi mė i butė se Tadiqi? | 14 vota
Evropa shtrigė
mendon Thaēi | 12 vota
Uh! Europė! | 11 vota
Molla e Kuqe, e krimbur | 8 vota
Presidenti i Shqipėrisė | 6 vota
Tė padijshmit e Kuvendit | 5 vota
Letėr e lexuar..... | 5 vota
Fitorja... pėrmes ikjes | 4 vota
Nė pritje tė pavarėsisė sė pakushtėzuar | 3 vota
A dhunohet fjala e lirė? | 2 vota
A mund tė jenė islamistėt liberalė? | 2 vota 