Sa pak jemi të preokupuar me standardin e jetës së qytetarëve tanë, tregoi edhe shtrenjtimi krejtësisht i panevojshëm i çmimit të miellit dhe të bukës.

Duket se kur vihemi para panikut nga deklarimet për negociata të fshehta me Serbinë dhe për krim e korrupsion, disi kolektivisht e humbim sensin për vetveten. Harrojmë edhe të hamë bukë, lëre më të flasim për shtrenjtimin e saj.

Nuk e dimë nëse kjo ndodh për shkak se ende na mban sensi i kolektivizimit të viteve ‘90, në vend të atij individual, apo se kemi krijuar një varshmëri të plotë nga deklarimet politike si individë dhe si shoqëri.

Kur mendoj se sa shumë mendojmë për veten dhe sa pak për vendin tonë, individualisht besoj se në pyetje është kjo e dyta.

Shtrenjtimi i miellit dhe si rezultat edhe ai i bukës, natyrisht se nuk ishin pjesë e diskursit politik të ditëve të shkuara. Asgjë për t’u habitur pasi që problemet e jetës së përditshme ka kohë që nuk janë pjesë e diskutimeve publike në vendin tonë, ose ato zënë vend aq minor saqë e vlen vetëm sa për t’u përmendur.

Duke lënë anash për një moment vajtimin ndaj papërgjegjësisë së elitës politike si në pozitë ashtu edhe në një pjesë të opozitës, arsye reale ekonomike për ngritjen e çmimit të miellit dhe të bukës nuk ka pasur.

Sjellja monopoliste e tregtarëve të miellit dhe mungesa e veprimit nga autoritetet shtetërore kundër tij, janë arsyeja e vetme se kemi këtë shtrenjtim.

Duke e ditur se pjesa më e madhe e importit të miellit në Kosovë bëhet nga Serbia, është e pakuptueshme që çmimi i tij të rritet si pasojë e ndalimit të eksportit të grurit nga ana e Rusisë.

Tregtarët tanë të miellit nuk e blejnë mallin në berzë dhe në mënyrë absolute nuk janë të varur nga lëvizjet lart-poshtë dhe të përkohshme të saj.

Edhe sikur ky mall të blihej në berzë, është e pamundur që lëvizjet atje të reflektohen menjëherë në çmimin e miellit, sikur tregtarët të mos kishin pasur fare depo dhe rezerva.

Megjithëse tregtia në Kosovë do të duhej të ishte e lirë dhe e padiktuar nga shteti, që sot edhe ashtu nuk është e tillë, ajo nuk nënkupton krijimin e monopoleve dhe të malverzimeve me çmime, sidomos të artikujve esencialë, siç është mielli dhe buka.

Autoritetet rregullative si ai i konkurrencës dhe i mbrojtjes së konsumatorit aty ku janë funksionale së paku do të studionin arsyen e rritjes së çmimit.

Zyrtarë të tyre do të shkonin te importuesit e miellit dhe të shikonin se me çfarë çmimi e kanë marrë atë dhe me cilin po e sheshin.

Të vërtetonin kështu nëse ata vërtet po e shesin miellin me çmim më të shtrenjtë për shkak se e kanë paguar atë më shtrenjtë, apo se po e shfrytëzojnë situatën e krizës botërore për të nxjerrë fitime shtesë.

Një kontroll për qëllime të njëjta do të bënin edhe te furrtarët, sado që është fare pak e besueshme se ata kanë interes nga rritja e çmimit.

Mungesa e rregullatorëve dhe aktivitetit të tyre, jo vetëm në rastin e miellit, por gati në çdo sferë ekonomike është një shenjë përcaktuese se mungon ekonomia e tregut të lirë.

Ajo para së gjithash tregon ekzistencën e një kapitalizmi të egër, ku secili mund të bëjë çfarë të dojë për një shumë të caktuar parash.

Si pasojë e këtyre veprimeve ajo qeveri që nuk fuqizon rregullatorët nuk mund të krenohet se po krijon ekonomi të tregut dhe demokraci, por më shumë një kapitalizëm të egër dhe “tajkoon”. Dhe në fund ndoshta edhe një bankrotim total.