Kur themi Barcelona na vjen në mendje shumëçka. Barcelona, kënga e Freddie Mercury-t liderit të grupit “Queen” bashkë me këngëtaren e njohur operistike Monserrat Caballe-t, është kënga që të çon peshë emocionin për ëndrrën e realizuar dhe të jetuar të një qyteti. Barcelona, klubi futbollistik që ngrit dhe mban lart adrenalinën kombëtare të Catalona-sve. Barcelona, qyteti i cili për të qenë krenar me veten u hap për të gjithë duke i përqafuar idetë dhe kulturën lokale e globale në procesin e ringjalljes dhe rishfaqjes së tij përmes depolitizimit të sferës publike duke e përdorur artin si mjet të përafrimit të komunitetit me qytetin në ndërtimin e identiteti dhe krenarisë kolektive.

Qyteti i piktorëve, skulptorëve e arkitektëve lokalë, si Gaudi, Miro apo Picaso, por edhe i shumë artistëve e arkitektëve ndërkombëtarë, si: Roy Lihteinstein Mies Van De Rohe, Frank Gehry, Foster, Calatrava apo Jean Nouvel, kishte për qëllim që përmes veprave të tyre të zbusë, të shkrijë apo të mishërojë rrethinën fizike me atë sociale, duke u bërë kështu qyteti i ëndërruar edhe i shumë njerëzve për ta vizituar, shijuar e përjetuar.

Së fundi, atij iu bashkëngjit edhe një festë, si Festivali Ndërkombëtar i Arkitekturës, i cili tash sa kohë shënjon edhe një pikë referente në mozaikun e festës së madhe kulturore të Barcelonës.

Midis shumë arkitektëve të mbledhur ndërmjet 3-5 nëntor, shumë prezantimeve, seminareve, projekteve, debateve dhe ligjëratave një emocion të veçantë na e solli arkitekti Josep Acebillo, i cili na e solli një rrugëtim të Barcelonës në 25 vjetët e fundit të zhvillimeve dhe transformimeve të fytyrës dhe përmbajtjeve të tij, duke u shndërruar në një nga qytetet më atraktive në rrjetin global të komunikimit. Atë çfarë ne e kemi brenda kornizës ligjore të planifikimit të quajtur si “planifikimi strategjik”, ku vizionet gjithëpërfshirëse e afatgjata janë korniza orientuese e zhvillimeve e investimeve, e cila jetësohet më pas me projektet e vogla të shpejta dhe afatmesme si produkt i një vendimmarrjeje të përbashkët, një procesi të hapur, dhe një feste lumturie për të gjithë njësoj, Acebillo na e rrëfeu praktikisht në relacion me qytetin e Barcelonës.

Na rrëfeu se as Barcelona nuk kishte shumë para fillimisht dhe krejt çfarë u orientua ishte sfera publike, përfshirja e njerëzve të njohur publikë (poetët, piktorët, skulptorët, këngëtarët, dizanjerët e arkitektët) dhe veprave të tyre dhe komunitetit në ndërtimin, humanizimin dhe zhvillimin e hapësirave të përjetimeve të përbashkëta në procesin e rindërtimit të identitetit lokal-global të Barcelonës dhe krenarisë së njerëzve që janë pjesë permanente e tij.

Olimpiada e vitit 1992 u pa si moment rimendimi, rizhvillimi dhe kthese e Barcelonës kah e ardhmja gjithëpërfshirëse për një zhvillim të qëndrueshëm vizavi trendëve ekonomikë, mjedisore e sociale globale, ndërsa depolitizimi i sferës publike mundësoi një imazh dhe marrëdhënie të re të njerëzve me qytetin.

Mbi 100.000 vullnetarë – qytetarë të Barcelonës – ishin mobilizuar për ta ndihmuar edhe procesin e mobilizuar institucional për festën e Barcelonës dhe të botës. Biznesi lokal ishte krenaria e përbashkët në këtë rrugëtim po ashtu përmes projekteve të përbashkëta për qytetin nën kornizën PPP – partneritetit publik-privat. Kështu, qyteti u bë dhe vazhdon që atëherë të jetë festa e të gjithëve, në të cilën të gjithë japin më të mirën e tyre për të marrë më pas më të mirën prej tij.

Një rrëfim kaq i bukur i ndërtimit, zhvillimit dhe humanizimit të qytetit duke u mishëruar njëkohësisht me komunitetin dhe kulturat e shtresuara ndër vite do të mund të ishte mësim i mirë për të gjithë ne në Prishtinë. Për qeverinë lokale që ta rimendojë kornizën dhe vizionin e zhvillimit të cilën ende as nuk e ka nisur, për hapjen e saj ndaj gjithë potencialit kreativ krijues të sa e sa poetëve, skulptorëve e artistëve të shumtë kosovarë po edhe ndërkombëtarë në procesin e ribërjes dhe rimendimit të këtij qyteti, për komunitetin që ta kuptojë rolin e tij, qasjen dhe sjelljen e tij ndaj mjedisit ku jeton dhe për biznesin lokal, i cili duke realizuar interesat e veta do mundësojnë realizimin e vizionit dhe misionit të përgjithshëm për një Prishtinë të menduar ndryshe por gjithëpërfshirëse, të përjetueshme e të jetueshme, të admirueshme në të ardhmen si një kryeqytet dinjitoz i evropianëve të rinj.

Vetëm atëherë shumë nga festat e vogla prishtinase do të bashkoheshin për ta shndërruar Prishtinën qytet feste për të gjithë njësoj, ku sferë publike nuk do të jenë vetëm ata që sfiduan dhe luftuan me pushkë për Prishtinën dhe Kosovën e lirë por edhe të tjerët që shënuan dhe do të shënojnë historinë e këtij qyteti dhe shteti përmes mjeteve të tjera shprehëse kulturore, duke e rindërtuar fizikisht dhe shpirtërisht qytetin, identitetin dhe krenarinë kombëtare vizavi trendëve të jetës në qytet dhe komunitet. Vetëm atëherë lufta jonë me veten tonë do të mbaronte dhe qyteti do të mund të ishte i të gjithëve njësoj.

(Autorja është kolumniste e rregullt e gazetës “Zëri”)