Inteligjenca artificiale - robotë vrasës apo superinteligjencë

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, dhe sekretari i përgjithshëm i OKB-së, Antonio Guterres, paraqitën vizione të kundërta për mënyrën se si bota duhet ta menaxhojë inteligjencën artificiale, gjatë fjalimeve të tyre në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së të martën.

Ndërsa Trump kundërshtoi përpjekjet globale për vendosjen e rregullave mbi inteligjencën artificiale, Guterres paralajmëroi për rreziqet që mund të sjellë delegimi te makinat i vendimeve që lidhen me jetën dhe vdekjen. Në të njëjtën kohë, liderë të tjerë botërorë bënë thirrje për bashkëpunim ndërkombëtar dhe krijimin e mekanizmave të përbashkët për menaxhimin e kësaj teknologjie.

Duke iu referuar një raporti të ri shkencor të OKB-së, i cili paralajmëron se ekziston një mundësi e vogël, por reale, që inteligjenca artificiale të shkaktojë dëme katastrofike dhe të pakthyeshme, Guterres e nisi fjalimin para liderëve botërorë në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së me thirrje për forcimin e mbikëqyrjes së kësaj teknologjie dhe paralajmërime për pasojat që ajo mund të sjellë.

“Le të vendosim që vendimet mbi jetën dhe vdekjen të mos u besohen kurrë makinave. Robotët vrasës nuk duhet të kenë vend në të ardhmen tonë”, tha shefi i OKB-së gjatë fjalimit të tij të lamtumirës para liderëve botërorë.

Guterres kishte paralajmëruar për rreziqet e inteligjencës artificiale edhe në fjalimin e tij të parë në Asamblenë e Përgjithshme, një dekadë më parë, shkruan euronews.

Ai tha se bota duhet të “krijojë kushtet për një zhvillim të përgjegjshëm të inteligjencës artificiale, si dhe masat mbrojtëse të nevojshme për të përballuar rreziqet që ajo paraqet”.

Ndërkohë, Këshilli i Sigurimit i OKB-së pritet të diskutojë të mërkurën mënyrat për vendosjen e mekanizmave të kontrollit mbi këtë teknologji. Në takim pritet të marrin pjesë edhe disa prej emrave më të njohur të fushës së inteligjencës artificiale.

“Është super, jo artificiale”, thotë Trump

Më pak se një orë më vonë, Trump kundërshtoi paralajmërimet për rreziqet që lidhen me inteligjencën artificiale.

“Shtetet e Bashkuara gjithashtu e kundërshtojnë plotësisht çdo përpjekje për të krijuar një skemë globaliste për kontrollin e inteligjencës artificiale, për të cilën po flitet kaq shumë. Tani e tutje, zyrtarisht do ta quajmë superinteligjencë, duke ia ndryshuar emrin”, tha ai.

Megjithatë, liderët botërorë që folën pas Trumpit vazhduan ta përdorin termin “inteligjencë artificiale”, dhe jo “superinteligjencë”.

“Çdo teknologji e re madhore sjell sfida dhe superinteligjenca nuk bën përjashtim”, tha Trump.

Ai kritikoi gjithashtu ata që, sipas tij, kanë bërë paralajmërime të ekzagjeruara për ndryshimet klimatike dhe inteligjencën artificiale.

“Të njëjtët njerëz që thanë se të gjithë do të vdisnim brenda 12 vjetësh për shkak të ngrohjes globale – një emër që më vonë u ndryshua në ndryshime klimatike, sepse planeti po ftohej dhe jo po ngrohej, ndërsa askush nuk vdiq – janë të njëjtët njerëz që tani thonë se inteligjenca artificiale do të na vrasë të gjithëve, se robotët do të na sulmojnë dhe se gjithçka do të jetë një katastrofë totale”, tha presidenti amerikan.

“Ecni ngadalë, por bashkëpunoni”, thonë të tjerët

Problemi është se si Trump, ashtu edhe Guterres po e reduktojnë këtë çështje në një debat që nuk është i dobishëm, thotë Henry Hoffmann, drejtues i Departamentit të Shkencave Kompjuterike në Universitetin e Chicagos.

“Njëri e shndërron atë në një film fantastiko-shkencor, ndërsa tjetri e paraqet si një çështje që nuk përbën problem”, tha Hoffmann në një email.

“Të dy po i shtyjnë njerëzit të zgjedhin një krah, në vend që të përqendrohen te rreziqet reale dhe mënyrat e mundshme për t’i zbutur ato. Nuk duhet të ketë ‘palë’ kur bëhet fjalë për nevojën për të pasur kontroll të mjaftueshëm mbi sistemet autonome të fuqishme. Debati i rëndësishëm është se cilët mekanizma mund të sigurojnë realisht një kontroll të tillë”, shtoi ai.

Vendet e tjera duan të sigurohen se nuk do të mbeten prapa në garën e inteligjencës artificiale mes SHBA-së dhe Kinës, garë për të cilën Trump tha se Shtetet e Bashkuara po e fitojnë.

Presidenti francez, Emmanuel Macron, dhe sekretari i përgjithshëm i OKB-së, António Guterres, e kanë vënë gjithashtu theksin te nevoja për mbrojtjen e fëmijëve nga rreziqet e mundshme të inteligjencës artificiale.

“Le të mos presim që pasojat e inteligjencës artificiale të bien mbi ne”, tha Macron. “Duhet të veprojmë tani për të mbrojtur fëmijët dhe të rinjtë tanë.

Presidenti i Finlandës, Alexander Stubb, tha se inteligjenca artificiale do ta ndryshojë botën, potencialisht për mirë, por theksoi se kjo teknologji ka nevojë për kontrolle të forta.

“Inteligjenca artificiale është teknologjia me ndikimin më të madh në historinë e njerëzimit. Ajo do të ndikojë në shkencë, ekonomi, politikë, siguri dhe vetë thelbin e njerëzimit tonë”, tha Stubb.

“Njerëzit mund dhe duhet të jenë në krye. Ne kemi një zgjedhje: mund të konkurrojmë, të bashkëpunojmë ose të ngadalësojmë. Për mua, bashkëpunimi është rruga më e mirë përpara”, shtoi ai.

Kryeministri britanik Andy Burnham u tha drejtuesve të bizneseve, gjatë një takimi në margjinat e Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së, se dëshiron të shohë “një tërësi të vetme parimesh dhe standardesh globale” që do të mundësonin shfrytëzimin e potencialit të inteligjencës artificiale, duke zbutur njëkohësisht rreziqet që ajo paraqet.

Ai tha se krijimi i një “inteligjence artificiale për të mirën” do të jetë një nga prioritetet kryesore të presidencës britanike të G20-s vitin e ardhshëm.

Në mbledhjen e Këshillit të Sigurimit të OKB-së për inteligjencën artificiale, që do të mbahet të mërkurën, do të dëgjohen si drejtuesit e kompanive që zhvillojnë këto sisteme, ashtu edhe ekspertë dhe figura të industrisë që kohët e fundit kanë paralajmëruar për nevojën e vendosjes së mekanizmave mbrojtës.

I pari që do të marrë fjalën do të jetë Sam Altman, CEO i OpenAI, i ndjekur nga Dario Amodei, CEO i Anthropic.

Në fund do të flasë Clément Delangue, CEO dhe bashkëthemelues i Hugging Face, platformë e cila kohët e fundit ishte shënjestër e një sulmi të lidhur me një program të paautorizuar të OpenAI-së. /telegrafi